Chương 35: Hai đêm liền (1)
Đầu giờ Tuất (~19h), khu quan sở vẫn tấp nập người qua lại, đèn đuốc sáng rực chưa tàn. Vào giờ này, đáng lẽ trừ các quan viên đang trực, những người khác đều đã tan sở. Nhưng vì dịp cuối năm sắp đến nên các bộ ban đều phải gấp rút hoàn tất sổ sách và công việc trong năm, thành ra nơi đây người qua lại chẳng kém gì ban ngày.
Hôm nay vì sao lại được định là ngày hợp phòng của Bùi Việt? Là bởi ngày 25 mỗi tháng, Hộ Bộ đều phải đóng sổ kế toán, đến ngày ấy, việc trích phát ngân khố trong tháng sẽ kết thúc. Hôm sau có thể ngủ một giấc yên lành, không còn bị đồng liêu truy đòi ngân sách.
Thế nhưng đúng vì hôm nay là ngày mở kho cuối cùng của tháng 11 nên Bùi Việt bị các quan các bộ chặn ngay trước cửa Hộ Bộ.
Vị các lão trẻ tuổi ấy đã cởi bỏ quan phục, bên trong chỉ mặc một chiếc trường bào màu lam, tay áo bó chặt gọn gàng, bên ngoài khoác thêm áo choàng đen tuyền, trông rõ dáng vẻ vừa vội vã ra cửa. Chỉ là, hơn mười vị quan viên do tể tướng - Vương các lão cầm đầu lại cố tình chắn ngang trước cửa, ép Bùi Việt đành phải lùi vào ngồi lại trên ghế chủ vị trong Minh đường.
Những người khác mỗi người kéo một chiếc ghế vòng, vây quanh chàng thành một vòng tròn.
Một vị quan nói: “Bùi đại nhân, hôm nay ngài đừng về vội, chúng ta lấy sổ sách này rà soát cho rõ ràng đi.”
Bùi Việt vẫn thản nhiên ngồi đó không nói lời nào, chỉ có Hộ bộ Hữu Thị lang ngồi bên cạnh thay chàng đáp:
“Bệ hạ đã định ngày mồng một tháng chạp mở đại triều, bàn việc sổ sách ngân khoản. Đến khi ấy rà soát cũng chưa muộn.”
“Chưa muộn thế nào được? Khi ấy phải trình dự toán năm sau, nếu sổ sách năm nay chưa phê duyệt, chưa giải ngân thì dự toán năm tới ta còn trình kiểu gì đây?”
Người vừa lên tiếng chính là Công bộ Thị lang. Công Bộ chuyên quản việc xây dựng doanh trại, thủy lợi và sửa chữa, mỗi năm đều là chủ nợ lớn đến đòi tiền.
Người củaHộ Bộ vừa nhìn thấy quan viên Công Bộ thì đã thấy đau đầu.
Một vị Hộ bộ Tả Thị lang khẽ nhếch môi, giọng mỉa mai nói, “Ngày hai mươi lăm mỗi tháng Hộ Bộ đóng sổ, đây là quy củ đã định sẵn. Ngài chẳng đến sớm cũng chẳng đến muộn, đợi người ta tan sở rồi mới chặn lại ở đây là sao?”
Công bộ Thị lang tức đến phồng mũi trợn mắt, “Chẳng phải ta đã gửi tấu chương lên rồi sao, là các người mãi không phê! Nếu không, ta đã sớm quyết toán xong, đâu đến nỗi giữa trời đông giá rét còn phải chặn người ở đây!”
Từ trước đến nay,Công Bộ và Bộ Hộ hễ đối mặt là cãi nhau không dứt.
Sợ lát nữa chẳng còn cơ hội mở miệng, Binh bộ Tả Thị lang bèn chen vào nói, “Này, này này, chuyện người khác ta không quản, nhưng Bùi đại nhân à, về nạn băng tuyết ở Túc Châu, sáng nay ta đã trình tấu xin năm trăn ngàn lượng bạc cứu tế. Dù thế nào hôm nay ngài cũng phải phê cho ta, nếu chậm trễ năm ngày thôi, e rằng một đám binh sĩ sẽ bị chết rét, chuyện này không thể chậm được!”
Hôm nay là ngày đóng sổ ngân khố, phải đến mồng một tháng sau mới mở lại. Trong khoảng thời gian này, quốc khố đóng cửa, không tiếp nhận bất cứ việc gì.
Bùi Việt thu ánh mắt, nhìn hắn ta mà không nói.
Hộ bộ Hữu Thị lang lại phản bác, “Đại nhân gấp cũng vô ích! Tấu chương của các đại nhân sớm đã được chúng ta trình lên Tư Lễ Giám, Hoàng thượng bên ấy còn chưa phê chuẩn, ta lấy gì mà cấp bạc cho đại nhân?”
Binh bộ Hữu Thị lang nghĩ ra một kế, nói, “Bản tấu này sớm muộn gì Tư Lễ Giám cũng sẽ phê, chi bằng ngài nhân danhBinh Bộ mà tạm ứng trước cho tụi ta một ít ngân lượng, để tụi ta ứng gấp được không? Dù gì trong tay các ngài vẫn còn mấy bản tấu chương của Binh Bộ kia mà?”
Hộ bộ Tả Thị langlạnh lùng bật cười:
“Hứa đại nhân, ý ông chẳng phải là muốn nói đến bản sổ của Giám quân khí đó chứ? Năm nay giá chế tạo hỏa thương rõ ràng cao hơn hẳn năm ngoái, cái bảng giá này ông bảo ta phê kiểu gì? Nếu ta nhân cớ này mà duyệt cho ông, đến lúc họp nghị trước ngự tiền, chẳng phải ông sẽ có ý xấu mà danh chính ngôn thuận đến đòi bạc ta sao? Quả thật ông cũng nghĩ ra được đấy!”
Binh bộ Hữu Thị lang nghe xong, ngượng ngùng ngậm miệng, không dám nói thêm.
Thủ phụ nội các Vương Hiển thấy bên kia cãi cọ mãi chưa dứt, bèn khẽ kéo vạt áo choàng của Bùi Việt, nói nhỏ:
“Đông Đình, mặc kệ họ đi, ta với đại nhân nói riêng một việc, chính là yến mừng thọ nương nương bảy ngày nữa. Sứ thần bên ngoài đã dâng thư rồi, ý Thánh Thượng là muốn cử hành long trọng, chuyện này đại nhân cũng biết, là khoản chi phát sinh thêm. Hộ Bộ nên tạm cấp khoản bạc này trước, ta bên này còn phải lo sắp xếp, không thể chậm được nữa.”
Bùi Việt mỉm cười đáp, “Vương các lão, theo ta được biết,Lễ Bộnăm nay vẫn còn tồn ngân, khoản chi nhỏ ấy bọn họ tự mình xử lý là được.”
Mỗi năm, các bộ đều được cấp ngân sách dự toán. Sau khi dự toán được phê duyệt, hạn mức chi tiêu trong năm cũng được xác định. Nhưng nếu đến cuối năm ngân sách chưa dùng hết thì năm sau sẽ bị cắt giảm. Bởi vậy, các bộ đều tìm mọi cách tiêu hết bạc, tiêu được nhiều thì càng tốt, chỉ sợ để thừa, sang năm ngân quỹ bị rút lại thì sẽ khó xoay sở.
Lễ Bộ năm nay thật ra còn ngân sách chưa dùng hết nhưng muốn lập ra vài khoản chi cũng không khó.
Ông ta bèn nói, “Đông Đình, lần này yến mừng thọ nương nương tuy nói do Lễ Bộ đứng ra nhưng cũng liên quan đến Thái Thường Tự và Quang Lộc Tự. Nếu bảo bộ của tụi ta bỏ bạc ra, ta có thể đồng ý, nhưng hai vị Thị lang dưới kia sẽ không chịu đâu.”
Vương Hiển là Thủ phụ Nội các, có thể lấy đại cục làm trọng, còn hai Thị lang bên dưới thì chỉ lo mảnh đất nhỏ của bộ mình thôi.
Bùi Việt vẫn giữ gương mặt nhã nhặn, ôn hòa, nói, “Các lão, chuyện này không liên quan đến ta. Yến mừng thọ nương nương vốn không có ý định tổ chức long trọng, ta nghe nói là Lễ Bộ nghĩ năm nay ít việc quan trọng, muốn làm chút rộn ràng cuối năm, nhân dịp sứ thần vào kinh, đưa ra ý tưởng này. Nếu các ngài muốn lấy lòng hoàng thượng và nương nương, đó là chuyện của các ngài.”
Nói rồi, chàng chỉ về Binh bộ Tả Thị lang Sào Chính Quần, nói nhỏ, “Này, nạn băng tuyết ở Túc Châu là chuyện lớn, nếu ngân khoản cứu trợ không kịp, e rằng sẽ xảy ra rắc rối. Tình hình Túc Châu ra sao, các lão hiểu rõ hơn ta. Dù có dư bạc, ta cũng phải ưu tiên nơi này trước.”
Túc Châu vì chuyện Lý Tương năm trước, ba mươi ngàn binh sĩ hy sinh đến nay vẫn chưa được trợ cấp, dù các binh sĩ trút giận lên Lý Tương nhưng rốt cuộc vẫn còn chịu trách nhiệm với triều đình. Nếu bạc cứu trợ nạn băng tuyết không đến kịp, binh sĩ có thể nổi loạn, khi đó không ai gánh nổi trách nhiệm.
Vương các lão lập tức im lặng.
Lễ bộ Hữu Thị lang thấy Vương Hiển bị chặn lại, ngay lập tức chĩa lời về phía Hộ bộ Hữu Thị lang cùng cấp mà quát:
“Yến mừng thọ nương nương đang chuẩn bị, còn thiếu mười ngàn lượng bạc gấp, Hộ Bộ trước hãy tạm cấp cho tụi ta khoản nhỏ này đi.”
Hộ bộ Hữu Thị lang đáp, \"Đó là chuyện của ông, liên quan gì đến ta.”
Lễ bộ Hữu Thị lang tức đến ngã ngửa ra sau, “Sứ thần đã vào kinh, chỉ một mình ta chịu nhục sao?”
Hộ bộ Hữu Thị lang nhún vai:
“Liên quan gì đến ta.”
“….”
Lễ Bộ đành bỏ cuộc ra về tay không.
Lúc này, Lại bộ Thượng thư - Thôi các lão vẫn luôn trầm mặc đã lên tiếng, “Đông Đình, ý ta là hôm nay chúng ta cố gắng làm rõ chuyện, để ngày mồng một đại triều không phải cãi nhau trước ngự tiền, làm Hoàng thượng mất thể diện. Nếu ta nhớ không nhầm, năm nay quốc khố còn dư..…”
Câu nói vừa dứt, bốn phía đều im bặt.
Kể từ khi Bùi Việt xuống Giang Nam thi hành chính sách thuế mới, tình hình quốc khố năm nào cũng tốt hơn năm trước, đến năm nay chính thức có thặng dư. Điều đó có nghĩa là ngân khố hiện tại đã đủ đáp ứng ngân sách năm nay, về lý mà nói có thể thoải mái hơn, cho các bộ một chút không gian thở.
Các quan viên các bộ nghe vậy, ánh mắt sáng rực nhìn Bùi Việt như nhìn Thần Tài.
Nam nhân ngồi trên ghế chủ vị bỗng bật cười, ngước mắt nhìn từng người một, “Đầu xuân sang năm là kỳ thi Hương ba năm một lần, mấy năm trước vì quốc khố thắt chặt, việc bố trí trường thi sơ sài, nhiều thí sinh bị ốm, cũng không dám mở rộng chỉ tiêu, dẫn đến nhiều chí sĩ không thể thi cử. Ta từng tấu lên Hoàng thượng, năm sau phải mở rộng chỉ tiêu, bù lại những năm trước, vậy ở đây không tiêu bạc à?”
Người của Lễ Bộ im bặt.
“Rồi đến Lại Bộ, sang năm cũng là kỳ đại khảo ba năm một lần, quan viên các địa phương đều phải về kinh trình công. Nếu năm nay đã buông tay chi tiêu, sang năm Thôi các lão đến tìm ta đòi kinh phí đi đường, kinh phí khảo hạch thì đừng trách ta không có bạc mà cấp.”
Thôi các lão bóp trán, khẽ cười khổ, không nói gì.
“Còn có Binh Bộ,” Lông mày Bùi Việt khẽ nhíu lại, “Chuyện ở Túc Châu ta không nói nữa, trong lòng các người đều hiểu rõ.”
Túc Châu vì vụ án Lý Tương phản quốc mà từ một trọng trấn biên quan lừng danh rơi xuống cảnh điêu linh thảm đạm. Sự việc đã qua ba năm, đến nay năm nào cũng có người tìm đến Binh Bộ đòi khoản bạc trợ cấp năm ấy, đây là một khoản chi không hề nhỏ. Có người cho rằng ba mươi ngàn quân Túc Châu vốn là phản quân, không truy cứu trách nhiệm đã là nhân nhượng, còn nói gì đến việc phát bạc trợ cấp? Cũng có người đề nghị phát một phần trợ cấp tượng trưng, coi như an ủi lòng quân nơi biên ải, để chuyện này sớm được gác lại.
Trong triều hiện nay, tiếng nói ủng hộ phương án thứ hai ngày càng mạnh mẽ, Hộ Bộ và Binh Bộ buộc phải chuẩn bị cho tình huống này.
Binh bộ Tả Thị lang - Sào Chính Quần nghe đến đây gần như sắp bật khóc.
Năm ấy, y tận mắt chứng kiến chủ soái Lý Tương bước vào trướng địch rồi không bao giờ quay lại, bi thương đến mức suýt tự vẫn. Sự việc gây chấn động lớn khiến tướng sĩ phẫn nộ đến gần như không thể trấn an. Chính Hoàng đế để xoa dịu nỗi đau do việc Lý Tương phản bội gây ra đã phá lệ cho y từ võ tướng chuyển sang làm văn thần, thăng chức làm Binh bộ Tả Thị lang, mong rằng nhờ y, người từng là thuộc tướng của Lý Tương có thể trấn ổn lòng quân ở Túc Châu.
Ban đầu y không đồng ý, vì y không phải hạng người a dua cầu lợi, điều y muốn chỉ là Lý Tương được minh oan.
Chính người đó đã bất ngờ gửi cho y một phong thư, bảo y phải đứng vững, thay nhà họ Lý và Thất hoàng tử giành lấy một chỗ đứng, y mới nén nhục nhận lấy sự bổ nhiệm của Hoàng đế.
Nhưng bao năm qua, trong lòng y chưa từng có một ngày yên ổn. Y chỉ mong có một ngày mây đen phủ trên bầu trời Túc Châu có thể tan đi, mong được đường đường chính chính dâng nén hương cho những huynh đệ đã khuất.
Lời Bùi Việt nói đến mức ấy, Sào Chính Quần không còn gì để nói, lau nước mắt, là người đầu tiên rời khỏi.
Các bộ còn lại, sau khi Bùi Việt lần lượt điểm danh, bèn đứng dậy.
“Được rồi, nếu các vị còn phải trực đêm, ta sẽ bảo Hộ Bộ chuẩn bị ít đồ ăn. Trong phủ ta còn việc, xin cáo lui trước…..”
“Ê ê ê, ngài còn có việc gì chứ? Đêm tân hôn còn có thể chạy đến hành cung điều tra án, hôm nay chuyện lớn thế này lại càng không được đi! Hôm nay thật khó khăn lắm chúng ta mới tụ họp đủ người, chi bằng nhân tiện mở trước một buổi nghị sự, ngài phải giúp chúng ta làm rõ mọi việc, cho dù không đổi ngân phiếu cũng phải giao cho chúng ta một lời giải thích……”
Các phó quan của những bộ khác lại một lần nữa đứng dậy, vây quanh Bùi Việt.
Nam nhân trẻ tuổi dáng vóc tuấn tú cao ráo, khuôn mặt anh tuấn dưới ánh đèn sáng rực như được phủ một lớp sắc đỏ nhàn nhạt. Giọng điệu ung dung mà thong thả:
“Thực sự là có việc.”
*
Bùi Việt phải vất vả lắm mới thoát khỏi đám người các bộ đòi nợ, ra khỏi cung bằng Đại Minh Môn. Lên xe rồi ra lệnh cho thị vệ, “Đi, đuổi theo Sào Đại nhân!”
Bình thường Sào Chính Quần vẫn cưỡi ngựa ra vào nha môn nhưng hôm nay tâm trạng không tốt nên đi xe ngựa. May là xe đi không nhanh, chẳng mấy chốc đã bị Bùi Việt đuổi kịp.
Nghe nói Bùi Việt tìm mình, Sào Chính Quần lập tức chỉnh lại tinh thần, xuống ngựa đến bên ngoài xe, khom người hành lễ, “Hạ quan bái kiến Bùi đại nhân.”
Màn xe chậm rãi được vén lên, lộ ra khuôn mặt sáng sủa, sắc bén, “Sào đại nhân, đây là phê chuẩn của Tư Lễ Giám cùng ngân phiếu do Hộ Bộ cấp đổi!”
Sào Chính Quần sững sờ, nhìn hai tờ công văn Bùi Việt đưa ra, nhất thời ngẩn người, “Bùi đại nhân, ngài vừa rồi chẳng phải còn nói là……”
Bùi Việt nhìn y, khẽ cười khổ:
“Sào đại nhân, lần sau nếu cần bạc, đừng tìm ta trước mặt nhiều người như thế.”
Bạc nào nên cấp, bạc nào không nên, trong lòng Bùi Việt đều có một cuốn sổ tính rõ ràng. Những khoản ấy đều là mồ hôi nước mắt của bách tính, chỉ có thể dùng đúng vào nơi cần dùng.
Tấu chương về nạn băng tuyết ở Túc Châu vừa được trình lên, chàng lập tức phê chuẩn rồi sai người gửi đến Tư Lễ Giám, suốt một ngày thúc giục, mãi đến khi tan triều mới lấy được phê chuẩn mang về.
Sào Chính Quần lập tức hiểu ra. Đừng thấy y tuổi không nhỏ đã ngoài ba mươi nhưng do quanh năm ở trong quân ngũ, tính tình ngay thẳng, không mấy tường tận lối đi nước bước trong triều đình. Hôm nay nghe nói các bộ đều đến đòi bạc, y cũng theo chân mà tới.
“Ôi, hạ quan đã làm phiền đại nhân rồi.”
“Nạn băng tuyết ở Túc Châu không thể chậm trễ,” Bùi Việt nói, “Ta đã điều ba viên quan Hộ Bộ đến thành Ung Châu phụ trách điều phối vật tư cứu viện Túc Châu. Nếu tình hình cho phép, ta mong Sào đại nhân đích thân trấn giữ tại Ung Châu.”
Sào Chính Quần nghiêm giọng nói:
“Đương nhiên rồi, không ai quen thuộc Túc Châu và Ung Châu hơn hạ quan.”
Lần này khu vực bị nạn phần lớn nằm trong doanh trại quân đội, thuộc quyền quản lý của Binh Bộ.
Bùi Việt lại nói, “Sào đại nhân, Túc Châu tuyệt đối không thể loạn, đại nhân hiểu chứ? Đó chính là lý do bệ hạ đề bạt đại nhân làm Thị lang Binh bộ”
“Vi thần hiểu.”
“Đúng rồi,” Sào Chính Quần ngẩng đầu, nhìn vào dáng vẻ ung dung nhã nhặn trong xe ngựa rồi nói:
“Lúc hạ quan còn dưới trướng Lý hầu, thường nghe Lý hầu và thiếu tướng quân khen ngợi Bùi đại nhân là người liêm khiết, cương trực. Nhớ năm ấy, kho lương ở Túc Châu bốc cháy, cháy mất hơn nửa, dẫn đến thiếu hụt quân lương, triều đình quy trách nên nhất thời không chịu bổ sung, tướng sĩ đói khổ không chịu nổi. Khi ấy, chính ngài với thân phận Ngự sử đã dâng một bản tấu phân tích thấu đáo lợi hại khiến bệ hạ đặc cách phê chuẩn, cấp lương thực cho Túc Châu. Ân tình ấy, thiếu tướng quân vẫn luôn ghi nhớ.”
“Đáng tiếc là thiếu tướng quân đã sớm anh dũng hy sinh, chưa kịp đích thân cảm tạ đại nhân. Hôm nay, Sào mỗ xin thay mặt thiếu tướng quân tạ ơn ngài.”
Bùi Việt nói, “Đại nhân nói vậy khiến ta hổ thẹn. Ta là quan trong triều, ở chức vị nào lo việc chức ấy, đó chỉ là bổn phận mà thôi, sao dám nhận một tiếng cảm tạ của tướng quân và thiếu tướng quân chứ.”
Đã thật lâu rồi không ai gọi y là “Tướng quân” nữa. Nước mắt Sào Chính Quần lại tuôn trào, nghẹn ngào không nói nên lời.
Bùi Việt nhìn y, bật cười, đưa sang một chiếc khăn tay, “Người ta vẫn nói nam nhi có nước mắt mà không dễ rơi, sao một vị tướng từng xông pha sa trường máu lửa như Sào tướng quân lại nói khóc là khóc thế này?”
Sào Chính Quần khẽ hít mũi, đón lấy khăn lau nước mắt, nói: “Từ sau khi Lý hầu gặp chuyện, hạ quan mới thành ra như vậy. Cũng là vì thay các huynh đệ mà bất bình…..\"
\"Từng người trong họ đều trải qua trăm trận, chẳng ngại gian khổ, lấy thân mình giữ vững biên cương, cuối cùng lại phải mang tiếng phản bội, chết mà oan khuất chưa được rửa sạch.”
Bùi Việt ngẩng đầu nhìn lên bầu trời đêm sâu thẳm, khẽ thở dài, “Chuyện phát bạc trợ cấp cho quân Túc Châu, sang năm ta nhất định sẽ tấu trình với bệ hạ. Lần này tướng quân đến Túc Châu nhất định phải trấn an tốt các tướng sĩ nơi đó, nói với họ rằng bệ hạ vẫn ghi nhớ họ.”
Trong lòng Sào Chính Quần lại khẽ \"chậc\" một tiếng, bệ hạ thì có nhớ gì đâu, nhớ đến họ chỉ có vị Bùi đại nhân này thôi. Thế mới thấy, triều đình vẫn chưa đến nỗi tuyệt hết những bậc trung lương.
“Vi thần tuân mệnh.”